SOFIA – de enige vliegende sterrenwacht ter wereld – heeft haar laatste vlucht gemaakt. Hoewel het Stratospheric Observatory for Infrared Astronomy werd ontworpen voor een levensduur van twintig jaar, heeft NASA het al na acht jaar buiten gebruik gesteld, vanwege de hoge kosten en de geringe wetenschappelijke opbrengst.
SOFIA is een omgebouwde Boeing 747 met een opening in de romp voor een 2,7 meter telescoop.
Het is een gezamenlijk project van NASA en het Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt (DLR).
De vliegende sterrenwacht kan een hoogte van 13.700 meter bereiken – ongeveer een derde hoger dan normale passagiersvliegtuigen.
Op die hoogte bevat de atmosfeer nog maar heel weinig waterdamp, wat gunstig is voor waarnemingen op infrarode golflengten.
Vanuit deze verheven positie kan SOFIA nuttige waarnemingen doen. Zo heeft zij het eerste soort moleculen ontdekt dat in het vroege heelal werd gevormd, de magnetische velden in verre sterrenstelsels gemeten en water ontdekt op de door de zon beschenen delen van de maan.
Daar staat echter een stevig prijskaartje tegenover: de exploitatie van SOFIA kost NASA meer dan 80 miljoen dollar per jaar – bijna evenveel als de operationele uitgaven voor de Hubble-ruimtetelescoop.
Maar de wetenschappelijke oogst bleef beperkt. Vandaar dat eind april van dit jaar werd besloten om de vliegende sterrenwacht eind september definitief aan de grond te zetten.
Tot groot verdriet van met name die astronomen die hun onderzoeksprogramma nu niet kunnen afronden. (EE)
(Image Credit: NASA/Jim Ross)
