Dit is geen hemel met cirruswolken bij een laagstaande zon, maar de omgeving van de planetoïde Dimorphos nadat daar ruim drie jaar geleden het ruimteprojectiel DART was gecrasht. De gevolgen werden niet alleen waargenomen met de Hubble Space Telescope (Zenit oktober 2023, blz. 34-37), maar ook met de meegereisde microsonde LICIA (Light Italian Cubesat for Imaging of Asteroids). Daarmee kon ook de herkomst van het puin rond Dimorphos worden getraceerd. LICIA vloog met een snelheid van ruim zes kilometer per seconde langs Dimorphos en maakte 183 opnamen. Die toonden een kegelvormige structuur met lange filamenten van (onzichtbare) stofdeeltjes en daartussen afzonderlijke lichtpunten van weggeslingerde brokstukken. Door de grote snelheid van LICIA trad parallaxwerking op, waardoor van ruim de helft van de brokken ook de ruimtelijke posities en snelheden konden worden bepaald. Met de Hubble-opnamen kon dat alleen in 2D. De brokken waren 0,4 tot 7,2 meter groot en vlogen met snelheden tot 340 meter per seconde van Dimorphos vandaan. Verrassend was dat de meeste geconcentreerd bleken te zijn in twee groepen die in verschillende richtingen bewogen. De grootste groep vloog met snelheden van 30 tot 50 meter per seconde in zuidelijke richting van Dimorphos vandaan en de kleinere groep deed dat met 10 tot 20 meter per seconde in noordoostelijke richting. Volgens Tony Farnham en zijn collega’s waren het waarschijnlijk fragmenten van twee grote rotsblokken die tijdens de inslag waren verbrijzeld. De astronomen menen zelfs dat ze dat tweetal op de laatste DART-opname van het inslaggebied kunnen aanwijzen. Het zouden de ruim zes meter grote Atabaque en Bodhran kunnen zijn geweest waar DART precies tussenin crashte. De kinetische energie van alle brokstukken tezamen was slechts 1,4 procent van de energie van DART. Er werd dus weinig bewegingsenergie overgedragen. Toch zou het baanvlak van Dimorphos hierdoor één graad kunnen zijn gekanteld en zijn rotatieas een lichte tuimelbeweging kunnen hebben gekregen. Beide kunnen gemakkelijk worden gemeten door de Europese HERA-sonde die eind 2026 bij de dubbele planetoïde arriveert. (GB/Planetary Science Journal 6: 155) (Image credit: LICIA/Tony Farnham e.a.)
