Image default

Ver sterrenstelsel bekeken door ‘röntgenloep’

Door een enorme cluster van sterrenstelsels als ‘röntgenloep’ te gebruiken, hebben astronomen bijna 9,4 miljard jaar terug kunnen kijken in de tijd.
Daarbij hebben ze een piepklein sterrenstelsel ontdekt dat in hoog tempo bezig is om nieuwe sterren te produceren (Nature Astronomy).
Het is niet voor het eerst dat astronomen dankzij de vergrotende werking van een sterk zwaartekrachtveld diep het heelal in hebben gekeken.
Maar tot nu toe gebeurde dat op optische golflengten, in zichtbaar licht dus.
Nu is dat voor het eerst op röntgengolflengten gebeurd.
Het sterrenstelsel dat ze hebben ontdekt is ongeveer 10.000 keer zo klein als onze Melkweg en is bezig met de productie van zijn eerste sterren.
Het gaat om zeer massarijke sterren, die naar kosmische maatstaven snel opbranden.
Deze sterren zijn een sterke bron van hoogenergetische röntgenstraling, die de astronomen als een heldere boog hebben waargenomen.
Bij hun ontdekking hebben astronomen gebruik gemaakt van gegevens van de Amerikaanse röntgensatelliet Chandra, die meer dan een maand lang op de zogeheten Phoenix-cluster was gericht.
Ook optische en infrarood-opnamen, gemaakt met de Hubble-ruimtetelescoop en de Magellan-telescoop in Chili, zijn gebruikt.
Met behulp van al deze opnamen heeft het onderzoeksteam een model gemaakt van de lenswerking van het zwaartekrachtsveld van de cluster.
Aan de hand van dit model konden de onderzoekers precies vaststellen hoeveel röntgenstraling van de cluster zelf afkomstig was, en deze van de Chandra-gegevens aftrekken.
Wat resteerde was de zwakke röntgensignatuur van een ver dwergsterrenstelsel.
Het beeld van dit kleine sterrenstelsel is door het zwaartekrachtlenseffect van de Phoenix-cluster met ongeveer een factor zestig versterkt. (EE)

Ook interessant

Planetoïde Bennu schiet ook kleine steentjes weg

stipmedia

Kanonskogel boven de zon

stipmedia

Het raadsel van de brandschone Ryugu

stipmedia

Voor het eerst reuzenplaneet bij witte dwerg ontdekt

stipmedia

Eerste resultaten van Parker Solar Probe-missie gepresenteerd

stipmedia

Samenstelling ‘gasreuzen’ wordt niet bepaald door hun moedersterren

stipmedia