Image default

Ring van ‘koel’ gas waargenomen rond superzwaar zwart gat in Melkwegcentrum

Sagittarius A, het superzware zwarte gat in het centrum van de Melkweg, is omgeven door koel interstellair gas. Dat blijkt uit waarnemingen met de ALMA-telescoop in het noorden van Chili. Het Melkwegcentrum is 26.000 lichtjaar van ons verwijderd. Bekend was al dat de naaste omgeving van het daar aanwezige zwarte gat wemelt van de sterren, stof en wolken van heet en minder heet gas. Deze gassen maken deel uit van een uitgestrekte accretieschijf die op enkele tienden van een lichtjaar van het centrum begint. Tot nu toe was alleen het ijle, 10 miljoen graden hete deel van deze accretieschijf in beeld gebracht. Dat gas is een sterke bron van röntgenstraling, die met behulp van röntgensatellieten goed waarneembaar is. Daarnaast was met kleinere ALMA-achtige telescopen al koeler gas op afstanden van enkele lichtjaren van zwarte gat waargenomen, dat temperaturen van ongeveer 10.000 °C heeft. Met de grote ALMA-telescoop is nu vastgesteld dat dit koele gas zich inderdaad tot op een fractie van een lichtjaar van het zwarte gat uitstrekt. Hierdoor is het nu ook mogelijk om te bepalen om hoeveel koel gas het gaat. Veel is het niet: ongeveer een tiende Jupitermassa oftewel een tienduizendste zonsmassa. Door het dopplereffect heeft het gas in de schijf dat onze kant op komt een iets kortere (‘blauwere’) golflengte dan het gas dat zich van ons verwijdert. Daaruit leiden astronomen af dat het koele gas daadwerkelijk om Sagittarius A cirkelt. (EE)

Ook interessant

Uitstel dreigt voor NASA-ruimtemissie naar Jupitermaan Europa

stipmedia

Geomagnetische storm veroorzaakte omvangrijke migratie van satellieten

stipmedia

Zwarte gaten houden sterrenstelsels in leven

stipmedia

ESA stuurt ruimtesonde naar planetoïde Apophis

stipmedia

Astronomen sporen donkere materie op in dwergsterrenstelsel

stipmedia

Middelzwaar zwart gat ontdekt in Omega Centauri

stipmedia